Rivierkreeften in het vizier

Wat doen vreemde beesten zoal in ons watersysteem? Student Myra van der Meulen ging op onderzoek uit. Ze onderzocht onder meer de invloed van rivierkreeftjes en de Grote Waternavel en won er de Waternetwerk Thesis Prize mee.

Voor Myra kwam de prijs als een grote verrassing. ‘Mijn begeleider vertelde dat hij mijn scriptie wilde insturen. Ik was in eerste instantie verbaasd, omdat ik de scriptie al in 2008 had geschreven. Toen ik ook nog eens de prijs won, kreeg ik ontzettend veel leuke reacties. Ik stond op internet en werd gebeld door journalisten, ineens heb je een bekende naam.’

Aquarium legen

Myra voerde haar onderzoek ('Alien freshwater species and their influence set on the goals set by water Framework Directive') uit als onderdeel van haar studie Limnology & Oceanography aan de Universiteit van Amsterdam, met Science Park Amsterdam als uitvalsbasis. Via een literatuurstudie en interviews met deskundigen kwam ze erachter dat er geen eenduidige betekenis is van exoten. Over het algemeen wordt daarmee bedoeld: alle soorten flora en fauna die na 1900 hier zijn gekomen en kunnen voortbestaan. ‘Nee, ik heb hier niet zelf naar kreeftjes staan vissen’, lacht Myra. ‘Hoewel ze wel voorkomen in het water rond Science Park Amsterdam. Exoten leven hier bijvoorbeeld doordat mensen hun aquarium legen in de sloot. Dat wist ik eerst niet.’

Pastagerecht

Wat ze inmiddels ook weet, is dat exoten allesbehalve onschuldig zijn voor de natuur. Van de Grote Waternavel was al bekend dat ze behoorlijk tekeer gaan. Waterbeheerders houden deze plant nauwlettend in de gaten. ‘De Grote Waternavel groeit zo snel dat die binnen een paar weken een sloot kan afsluiten, waardoor al het onderwaterleven verstikt.’
Rivierkreeftjes zijn redelijk recent ontdekt. Hoewel ze heerlijk smaken in een pastagerecht, richten ze het ecoysteem veel schade aan wanneer ze in grote hoeveelheden voorkomen. ‘Ik heb gehoord dat restaurants ze uit de grachten willen vissen, maar of dat nou zo verstandig is’, lacht Myra.

Europees alarmsysteem

Hoe klein haar onderzoek ook is, het kan nog waardevol blijken voor heel Europa. ‘Dit onderzoek heeft bijgedragen aan het inzicht over het effect van exoten in onze wateren’, zegt Myra. ‘Eén van die inzichten is dat het bewustzijn is toegenomen om deze exoten in Europees verband te bestrijden. Het had me geweldig geleken als ik mijn onderzoeksresultaten had kunnen bespreken met de biologen die op Science Park Amsterdam werken, maar ik ben vorig jaar afgestudeerd en ben net begonnen bij Deltares in Delft. Ik houd me nu bezig met zee- en kustsystemen en doe onderzoek naar delta’s.’