Het geheim van groene olie

DSM en Science Park Amsterdam zijn oude vrienden en worden nog veel betere maatjes. Jacques Joosten, director Corporate Technology bij het DSM Innovation Center heeft als lid van de Regiegroep Chemie grootse plannen voor een nieuw innovatielaboratorium. Een initiatief dat bijdraagt aan een verbetering van de internationale concurrentie positie van ons land. ‘Essentieel voor een duurzame economische ontwikkeling van Nederland.’

Ooit ging DSM samen met de Vrije Universiteit en de Universiteit van Amsterdam op zoek naar olie. Organische olie wel te verstaan, gebrouwen in het laboratorium. Dat is niet alleen voordeliger, maar spaart ook het milieu. ‘DSM was een van de eerste die zich bezighield met de vergroening van de chemie’, vertelt Jacques Joosten. Een initiatief dat letterlijk per ongeluk begon. ‘Wij ontwikkelden in de jaren zeventig een additief voor veevoer met traditionele ingrediënten uit de fabriek. Tot een Duits bedrijf het product op een groene manier wist te maken. Ons product mislukte daarna faliekant. Toen is DSM gaan kijken hoe de concurrent dat voor elkaar had gekregen en zo de groene chemie ingerold.’

Twee universiteiten

Als vice-voorzitter van de Regiegroep Chemiewil Jacques Joosten partijen bij elkaar brengen die universitair onderzoek naar groene chemie stimuleren en versterken. ‘Vanuit de Regiegroep Chemie zijn er plannen om een innovatielab op Science Park Amsterdam op te zetten. De twee universiteiten in Amsterdam stappen hier ook in. We willen kijken hoe we universitaire kennisontwikkeling kunnen inzetten om nieuwe bedrijvigheid te creëren.’

Het innovatie lab moet als een voedingsbodem en groeikern gaan fungeren voor activiteiten vanuit de universitaire wereld die hun weg vinden naar bedrijven. De verwachting is dat dit leidt tot veel nieuwe bedrijvigheid. ‘Dit kan een hele krachtige ontwikkeling worden, ook voor Science Park Amsterdam. Deze kan dan ookvan essentieel belang zijn voor de ontwikkeling van Nederland. Als wij deze bedrijvigheid in Nederland niet van de grond tillen, waar verdienen we straks dan onze boterham mee? Het klinkt een beetje dramatisch, maar ik vrees wel dat het zo is. De wereld verandert heel snel en andere delen van de wereld lijken wat betreft ontwikkelingen een hoger tempo te hebben dan wij.’

Nieuwe rol

Joosten hoopt op extra hulp voor de groene chemie op Science Park Amsterdam. Die kan er ook komen van het Netherlands eScience Center, dat multidisciplinair en data-intensief onderzoek op een geheel nieuwe manier vorm kan geven. Deze organisatie wil wetenschappelijk ict inzetten voor onderzoek en ontwikkeling. ‘Ik hoop  dat die eScience ontwikkelingen een nieuwe rol krijgen binnen research & development van bedrijven. Dus niet het automatiseren van invulformulieren en bestaande werkprocessen, maar geheel nieuwe werkprocessen bedenken vanuit de mogelijkheden van ict. Daarin spelen kennisinstellingen een rol, als aanjager van dit soort ontwikkelingen. Daar zou DSM in mee moeten gaan.’

Autonome rol

Joosten roemt de samenwerking tussen de onderzoekswereld en het bedrijfsleven, die vroeger soms stroef was. ‘Gelukkig is die de afgelopen jaren heel veel verbeterd. De beide spelers hebben natuurlijk ieder hun eigen rol binnen de maatschappij. Een universiteit heeft een autonome rol in wetenschapsontwikkeling. Die moet niet alleen utilistisch gezien worden, want wetenschapsontwikkeling levert nieuwe inzichten en concepten op. Daarnaast levert samenwerking een goede verbinding op tussen het bedrijfsleven en universitaire activiteiten. Vooral in de vorm van mensen en die maken het verschil’.